Zdjęcia powiązane
Marszał G. honorowym obywatelem
Autor: Andrzej001
Rok zrobienia fotografii: Array
ID fotografii: 2448
Tak wyglądała czołówka "Kroniki Beskidzkiej" nr 6 z 12 lutego 1961 roku. Niewidoczny na ilustracji tekst pod zdjęciem mówi, że wiekopomny akt miał miejsce 31 stycznia 1961 r. Jest w tym pewna ciekawostka, ale o tym napiszę w poście poniżej. Doraźnym obserwatorom tej karty Beskidii radzę, by dokładnie wczytywali się w opisy ilustracji i posty dyskusyjne.
Odszperane z archiwum osobistego 1961
Autor: KLK
Rok zrobienia fotografii: Array
ID fotografii: 2447
Dobrze to ująłeś „jkkubula” (pozdrawiam i dziękuję za informacje!): „pamięć już nie taka, jak by się chciało” – skąd ja to znam? Najgorzej z tymi datami, a nawet z sekwencją wydarzeń, zdawało mi się, że Marsz. Greczko był u nas ze Spychalskim na „Strzelnicy” po Gierku na BKS „Stali”, (01.08.1962), a tu zdobywszy się na heroizm przewertowania starych dokumentów osobistych – natknąłem się na takie oto pismo dziękczynne swojego Szefa ZMS-u mgra Antoniego Kubicy z 08.02.1961 roku! Zatem idąc śladem wywodu niedościgłego mistrza kwerendy „Andrzej001”, sekwencja wydarzeń związanych z Radzieckim Cmentarzem Wojskowym i osobą Towarzysza Marszałka, zaczyna się zarysowywać następująco: - pierwsze pojedyncze groby poległych Krasnoarmiejców – już w lutym 1845 roku (np. pomiędzy poczekalnią tramwajową vis-a-vis „Centrali” a kortami tenisowymi), - pierwsze minicmentarzyki – miesiąc lub dwa później (na skwerze przed Św. Mikołajem, na skwerze przed Ratuszem w Białej – gdzie później pomnik, na Cmentarzu Katolickim przy Grunwaldzkiej pod zachodnim ogrodzeniem, itd.); - sukcesywne porządkowanie grobów już przez bielskie i bialskie władze miejskie w 1946/47 roku, - 1948 rok – założenie i stopniowe przenoszenie ekshumowanych zwłok z Bielska, Białej i obu powiatów na nowy Cmentarz przy ul. Wyzwolenia w Białej; - luty 1961 rok – marszałek Greczko i gen. Spychalski na „Strzelnicy” w B-B z okazji XVI rocznicy „wyzwolenia” B-B; - luty 1968 rok – uroczyste otwarcie Cmentarza w nowej aranżacji, z armatami i ekspresyjną rzeźbą „Wyzwoliciela” dłuta Sroczyńskiego/Dyrdy – z okazji XXIII rocznicy „wyzwolenia” – w obecności marszałka Greczki; - luty 1970 – Marsz. Greczko w B-B z okazji XXV rocznicy „wyzwolenia”; - luty 1971 – Żywiecka przemianowana na Marszałka Andrieja A. Greczki. A więc pozostaje tylko dopisanie daty nadania Marsz. Greczce tego honorowego obywatelstwa B-B, co mnie się niestety nie udało – mimo usilnej kwerendy w Google… Jak to dobrze, że jest jeszcze na świecie nasz Współpasjonat „Andrzej001”, ostatnia nadzieja – bo na bohaterów tamtych czasów nie ma co liczyć, strasznie nam jakoś skapcanieli… Pozdrawiam - KLK
Cmentarz, ulica
Autor: Andrzej001
Rok zrobienia fotografii: Array
ID fotografii: 2445
Z publikacji ii komentarzy na tej karcie wyłaniają się trzy kwestie: (1) dzieje cmentarza żołnierzy radzieckich w Białej, (2) data odsłonięcia pomnika na tym cmentarzu i (3) data przemianowania ul. Żywieckiej na Greczki. Zatem po kolei:
(1) Cmentarz powstał w 1948 roku i miał charakter zbiorczy. Przewożono tu sukcesywnie szczątki żołnierzy Armii Czerwonej z całego regionu, z takich miejsc jak np. improwizowany cmentarz vis-a-vis kościoła św. Mikołaja. Nowy cmentarz zdaje się nie był nadmiernie eksponowany propagandowo, informacje o nim są skąpe i rozproszone. Cmentarz musiał być w nie najlepszym stanie, skoro gdzieś w połowie lat 60. postanowiono go odnowić i ozdobić pomnikiem.
(2) Sam pomnik miał kilka projektów, jego forma ewoluowała od nowoczesnej do figuratywnej. Projektant Ryszard Sroczyńśki zdążył umrzeć, autorem rzeźby jest August Dyrda. Oficjalnie pomnik odsłonięto 10 lutego 1968 roku podczas dużej manifestacji. Tego dotyczy główna publikacja Kroniki Beskidzkiej nr 7/68 na reprodukcji powyżej. W tekstach z tamtego okresu jest też mowa o "oddaniu społeczeństwu odnowionego cmentarza".
(3) Nazwę ulicy Żywieckiej zmieniono na Marszałka Greczki 12 lutego 1971 r., uroczystość odbyła się 10 lutego. Sam Greczko gościł w B-B rok wcześniej, na manifestacji z okazji rocznicy wyzwolenia (nie wchodźmy tu w dyskusję o sensie tego słowa...) w lutym 1970.
Ulica Żywiecka – Stadion BKS „Stal”, miła wizyta! 2; status quo ante i post ante
Autor: KLK
Rok zrobienia fotografii: Array
ID fotografii: 2436
W zasadzie nic się tu takiego znowu wielkiego nie dzieje, ot wyprężony niczym struna śpiewak i stojący przed nim, ale poniżej podium dyrygent, jednak wizytowe stroje obu panów wskazują wagę ich występu – nie tyle ze względu na tłum słuchaczy, ile osobistości przez które zostali zaproszeni. O ważkości wydarzenia o znaczeniu państwowym (może jakaś rocznica PRL-u?) świadczy także szpaler sztandarów narodowych, jak również udekorowanie ścian wielkiego budynku czynszowego przy ulicy Żywieckiej biało-czerwonymi flagami, no i ten o podniosłej treści transparent ponad trybuną wschodnią stadionu: NIECH ŻYJE POKÓJ I … wznoszący się ku niebu SO(CJALIZM!) Jak wielkie znaczenie władze polityczne naszego Miasta przypisywały temu spotkaniu, najdobitniej jednak świadczy tłum widzów wypełniających szczelnie płytę boiska (ileż tam musiano naustawiać ławek względnie krzeseł!) i trybunę w zasięgu oka kamery! No – coś pięknego, szkoda że z tego wszystkiego nic, dosłownie nic, ani słowa, ani nawet nutka pieśni, nie pozostało w pamięci… Podobnie, jak niknie z pamięci pozytywna przecież postać naszego krajana, Edwarda Gierka; z którego słynnych kiedyś na całą Polskę szlagwortów: „Pomożecie?”, „Polak potrafi!” i „Aby Polska rosła w siłę, a ludziom żyło się dostatniej” – pozostało wreszcie tylko to prześmiewcze: „Chcesz cukierka – idź do Gierka, Gierek ma – to ci da!”…
Ulica Żywiecka – Stadion Miejski 1; status post ante
Autor: KLK
Rok zrobienia fotografii: Array
ID fotografii: 2437
A jak poligon tych podniosłych wydarzeń sprzed niemal półwiecza przedstawia się dzisiaj – pokazałem na trzech kolejnych zdjęciach; dwóch jakby replikujących i trzeciego, dającego orientację miejsca, w którym znajdowało się kiedyś to siermiężne podium. Znowu ciśnie się na usta konstatacja: coś pięknego teraz, inny świat! Co prawda – stadion nasz nie może imponować wielkością: 15 000 widzów – to zaledwie dwukrotność pojemności starego stadionu BKS „Stal”, ale i to budzi protesty okolicznych mieszkańców, nieżądnych hałasu i tłumu kibiców, ci zaś zgłaszają pretensje o notoryczną bielską mizerię parkingową. Zaś fachowcy, nadal wykańczający detale Stadionu, mają zastrzeżenia do dachu nad trybunami: będzie chronił widzów przed opadami tylko przy całkowicie bezwietrznej pogodzie! Po prostu: miał być albo szerszy, albo powinien był zostać osadzony o kilka metrów niżej, ten górny prześwit jest najzupełniej niefunkcjonalny… Czyżby projektanci o tym nie wiedzieli? Czas pokaże, ale na wszelki wypadek, w razie złej pogody – lepiej wykupywać miejsca w rzędach środkowych!
Ulica Żywiecka – Stadion Miejski 2; status post ante
Autor: KLK
Rok zrobienia fotografii: Array
ID fotografii: 2438
Ulica Żywiecka – Stadion Miejski 3; status post ante
Autor: KLK
Rok zrobienia fotografii: Array
ID fotografii: 2439
Kronika pisała
Autor: Andrzej001
Rok zrobienia fotografii: Array
ID fotografii: 2440
Zainteresował mnie ten Pana (Twój?) kawałek. Nie dlatego, żebym nadmiernie cenił tow. Gierka, ale w 1962 roku byłem w szkole podstawowej i jakoś nie pamiętam tej hecy. A przecież szkoły musiały być wówczas zapędzone na stadion. Pamięć szwankuje? No to trzeba jej pomóc... Zacząłem przeglądać rocznik 1962 Kroniki Beskidzkiej, jest to już digitalnie na SBC. I wreszcie, w numerze 36 - bingo. Otóż 1 września odbyła się w B-B antywojenna manifa z okazji wiadomej rocznicy. Najpewniej ogólnowojewódzka, stąd Gierek i Nieszporek (to był poprzednik Ziętka). Szkół najpewniej nie było na stadionie, to był pierwszy dzień roku szkolnego. A zupełnie poważnie: było to zaledwie 23 lata po wybuchu wojny i wielu ludzi pamiętało. Polityka i partyjna pompa to jedno, a pamięć drugie....
…i jeszcze, druga strona Kroniki 36/92
Autor: Andrzej001
Rok zrobienia fotografii: Array
ID fotografii: 2441
Dołączam skan górnej części drugiej strony Kroniki Beskidzkiej nr 36 z 1962 r.
lub zdjęcie powiązane
Ależ się nazastanawiałem dociekając, z jakiej to okazji nasze, w tym 1962 roku niczym się nie wyróżnijace miasto, spotkał taki zaszczyt: wizyta samego gospodarza Województwa – I. Sekretarza Komitetu Wojewódzkiego „naszej” Partii Edwarda Gierka! To chyba z chęci umocnienia znaczenia nowopowołanego (po tow. Karwiku) I. Sekretarza Komitetu Miejskiego PZPR – Mariana Drewniaka, znanego nam już z tych łamów „Fusiatego” (wg „Mors1”) względnie „Holcmana” (wg „korzeniowskiego”, podczas gdy zasłużeni towarzysze mówili z należnym przydechem: „Towarzysz Marian”, a jego kompani po prostu „Stary”. Proszę zauważyć, że obaj schodzą z tego prowizorycznego „podiumu” nie zwracając na siebie większej uwagi, bez jakiegoś tam ceremoniału, dosyć uważnie tylko pilnowani przez garstkę swoich „goryli”, a orkiestra dęta (strażacka? kolejarska?) stoi do nich tyłem – shocking! Okazywana pewność siebie obu decydentów wynikać mogła jednak z szczelnego, obustronnego oblepienia miejsca ich przebywania na trybunie, zgromadzonym tam w wielkiej liczbie aktywem zakładowym ZMS-u, czemu tylko zwdzięczałem możliwość zrobienia tego zdjęcia…
Nie jestem upierdliwcem, który czepia się szczegółów, ale ktoś młody może pobłądzić. Dlatego zauważam, że to była wówczas jeszcze ulica Żywiecka, nie Greczki.
W zasadzie w Bielsku wiele od tamtych czasów się nie zmieniło. Zamiast Gierka mamy Krywulta. W mieście wiele się nie dzieje, a propaganda sukcesu trwa w najlepsze...
W 1962 roku to była jeszcze ulica Zywiecka, stadion był naprawdę pojemny, chyba 10tys.spelnial również warunki do zawodow lekkiejatletyki. Odbywaly się na stadionie BKS-u słynne kiedyś mecze LA Slask-Warszawa oraz meta Wyscigu Pokoju.
Witam Panów i dziękuję za sprostowanie nazwy ulicy: już we wcześniejszym swoim wpisie: "Czołowy oddział bielskiej klasy robotniczej" dotyczącym 1. Maja 1962 roku zgłaszałem swoje wątpliwości: Greczki, a może jeszcze Żywiecka? Nie pamiętam już, kiedy nastąpiła zmiana, zapewne po nadaniu Marszałkowi Greczce tytułu honorowego obywatela B-B - ale w którym to dokładnie roku było, może 1963? Przypominam sobie, że byłem uczestnikiem uroczystości na Sali Strzelnicy z Marszałkami Greczką i Spychalskim, chyba wręczenia aktu nadania tytułu, obu przyjęto burzliwymi oklaskami: Greczce zgromadzony aktyw wiwatował jakieś 3 minuty, Spychalskiemu najmniej dwa razy dłużej!!! Byliśmy tam z kolegami z kół zakładowych ZMS-u w roli takiej wypełniającej kuluary Sali i wszystkie przejścia obstawy, to samo co z Gierkiem... Dziękuję Ci Andrzej001 za trud ustalenia celu uroczystości na Stadionie BKS "Stal", chapeau bas! Pozdrawiam serdecznie, KLK
A.Greczko przyjechał do Bielska na uroczyste otwarcie cmentarza sowietów przy ul.Wyzwolenia tz.cmentarza po renowacji, odsłonięcie pomnika który do dziś stoi, nowe nagrobki i ogólnie bardzo jak na tamte czasy nieźle cmentarz odnowiony, był to rok 65-66, pamiętam zbierano po szkołach ,,cegiełki,, po 10 zł.w tamtych latach bieda była i z wazeliną też kłopot to ruskiemu marszałkowi by w tyłek wejść serdecznie zmieniono Żywiecką na marszałka A.Greczki, do dziś mam dow.rej.przyczepki z adresem tak ,,zaszczytnym,,tfu, mogę jeszcze pisać lecz strona szacowna i nie wypada normalnymi słowami tego opisać, nasi włodarze bolesną biegunką tą wizytę przypłacili.
W 1968 r. cmentarz przeniesiono poza centrum, na ul. Wyzwolenia (dziś ten fragment nosi nazwę ulicy Lwowskiej). Na "nowym" cmentarzu postawiono około 300 kamiennych nagrobków, 21 zbiorowych mogił oraz Pomnik Bohaterów Armii Sowieckiej w kształcie żołnierza idącego w szyku bojowym w kierunku miasta (proj. Ryszard Sroczyński, wyk. August Dyrda). Ponadto na terenie cmentarza ustawiono dwie armaty dywizyjne ZiS-3 kalibru 76 mm produkcji radzieckiej.https://pl.wikipedia.org/wiki/Cmentarz_%C5%BBo%C5%82nierzy_Radzieckich_w_Bielsku-Bia%C5%82ej
Witaj "jkkubula" - wielkie dzięki za cenne informacje i refleksje dotyczące Tow. Marszala Greczki! Sprawa dotyczy czasów tak zmierzchłych, że poza faktem osobistego udziału w niektórych z nich, niewiele zostało w pamięci - zwłaszcza datowanie sprawia problemy! Na szczęście znalazłem w cennym, a wiarygodnym źródle: "B-B w starej fotografii" teamu autorskiego dr Jerzy Polak - Mieczysław Tomiczek datę nadania Żywieckiej o ileż słuszniejszej nazwy Greczki: 1971 rok. Za co akurat wtedy - nie wiem, był od lat kilku ministrem obrony ZSRR - i tyle. Ale kiedy ci nasi wazeliniarze nadali mu tytuł Honorowego Obywatela B-B - nigdzie nie znalazłem informacji, nawet w jak mi się dotąd zdawało genialnym Google... Myślę, że było to we wczesnych latach sześćdziesiątych, kiedy jeszcze byłem "młodzieżowcem", o czym już pisałem. "Wikipedii" też nie we wszystkim można wierzyć, mam zdjęcie ze swojej 1. Komunii na wiosnę 1947 roku, na tle Św. Mikołaja i ... 3 kamiennych nagrobków Cmentarza Krasnoarmiejców! A pamiętać należy, że pierwotnie groby były drewniane, koloru buraczkowego z blaszanymi gwiazdami nad takimi skrzynkowymi nagrobkami, no - siermiężność i tandeta. Cmentarz ten powstał jeszcze w 1945 roku, pomnik powstał kilka lat później i budowali go mężczyźni w sowieckich mundurach, nosili papachy! Widziałem to wracając ze szkoły na obecnym Pl. Lutra. Zaś przeniesienie zwłok z rozsianych po Bielsku i Białej małych cmentarzyków na ten nowy w Białej miało moim zdaniem miejsce wcześniej aniżeli w 1968 roku. Tamte wydarzenia pamiętam lepiej - kończyłem studia wieczorowo-zaoczne i nie wtedy zobaczyłem odłożone na bok podczas ekshumacji na Cmentarzu przy Grunwaldzkiej dwie czaszki w doskonałym stanie, z pełnym uzębieniem! No cóż - cała nadzieja znowu w "Andrzej001", że ponownie znajdzie notkę prasową z tego wiekopomnego wydarzenia: otwarcia Cmentarza Radzieckiego! Pozdrawiam serdecznie, KLK
Jestem zaszczycony, sam mistrz i mój idol wiedzy o naszym mieście pan Korzeniowski coś do mnie napisał, od 1964 roku mieszkałem na ul.Kazimierza W.miałem 9 lat i cmentarz był też celem licznych wypadów z chłopakami niekoniecznie godnie z szacunkiem dla miejsca pochówku jednak ludzi, ot głupota dzieciaków, wyglądał cmentarz bardzo siermiężnie i niedbale zagospodarowany, dopiero pod koniec lat 60-tych uporządkowano symbolicznie groby, postawiono pomnik, działa, pamiętam na otwarciu w 68 roku późnym wieczorem, reflektorami przeciw lotniczymi zrobiono na niebie gwiazdę sowiecką, byłem tam ja z kolegami i całkiem blisko nas marszałek A.Greczko i wtedy przemianowano Żywiecką, nie mam pojęcia skąd rok 1971, pozdrawiam serdecznie braci Korzenowskich, wielkiej skarbnicy wiedzy o naszym kochanym Bielsku
Szanowny KLK; Tak, miałem w planach taką kwerendę, także dla odświeżenia własnej pamięci. Teraz skłoniłeś mnie do przyśpieszenia pracy. Rezultaty zamieszczam wyżej. Pozdrawiam najuprzejmiej!
Dzięki Andrzej001, troszkę rzeczywiście mi się popierdzieliło, to musiał być 1970-ty, wiem na pewno że Greczko był na cmentarzu przy wyzwolenia i zaraz potem zmieniono nazwę Żywieckiej, i to na tej imprezie byłem.Lata lecą, pamięć już nie taka jak by się chciało, pozdrawiam serdecznie
ad jkkubula: Nie sumituj się, pamięć niekiedy zawodzi i dlatego trzeba jej dopomóc. Sam pamiętam, że byłem, przymusowo, ze szkołą, na dętej uroczystości na Wyzwolenia, ale czy to było w 68, czy w 70 - dalibóg, nie pamiętam. W 68 byłbym jeszcze z podstawówką, w 70 już z liceum, ale nic mi to nie podpowiada. W tej Kronice z 68 czytam teraz, że w lutym była wiosenna pogoda, zdjęcia z 70 pokazują, że była ostra zima. Coś sobie przypominam, że było raczej bezśnieżnie, więc raczej 68... Ale czy rzeczywiście?
ad KLK: Dziękuję, ale nie przesadzaj z pochwałami... Sam ciągniesz połowę lub więcej historycznej Beskidii i za to należy się medal (i obiad z napojem)! Do rzeczy, dotąd doszukałem się, że Greczko występował jako honorowy obywatel B-B już w 1966, ale samego momentu nominacji jeszcze nie znalazłem. Ciekawe, że on w okazjonalnym telegramie, jakie miał zwyczaj wysyłać z okazji kolejnych rocznic wyzwoleńczych, pisał, że honorowe obywatelstwo nadało mu prezydium MRN, ale to może być tylko zwrot formalny. Telegram jest adresowany do prezydium, może też być niezręczność w tłumaczeniu. Najpewniej tytuł nadała mu cała MRN, o tle zmilczmy. Szukam dalej tego momentu. Ale, ale... w latach 60, jako honorowy obywatel miasta występuje też Fiodor Bolbat, w 1945 dowódca dywizji w armii Greczki. To był istny kolekcjoner, był hon.ob. wielu miast na szlaku podkarpackim. Też lubił słać telegramy. W 1962 dziękował za tytuł. Zniknął gdzieś po 65. Znalazłem, że w 1991 nowa już Rada Miasta hurtem odebrała tytuły honorowych obywateli, w tym m.in. Greczce i Bolbatowi (jaki to miało sens - inna sprawa...). Co do Greczki, znamy więc koniec, ale nadal szukamy początku. I jeszcze drobiazg: W lutym 1968, na odsłonięciu pomnika, Greczki nie było. Był tam wówczas - i wielokrotnie powoływał się na G. - emeryt generał Iwan Zaporoższczenko (cyrylicą to lepiej wygląda), dowódca korpusu w armii Greczki. Przemawiał na uroczystości, miał spotkania w zakładach pracy itd. Pozdrawiam najuprzejmiej, A.
No to koniec poszukiwań. Marszałek Andriej Greczko został honorowym obywatelem B-B 31 stycznia 1961 roku. Ciekawostka, o której piszę wyżej, pod skanem, to urok tamtych czasów. Czytamy, że "W dniu 31 stycznia 1961 roku Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Bielsku-Białej zwołało nadzwyczajną sesję Rady Narodowej, która... itd". Czyli wszyscy radni przypadkowo czekali pod ratuszem na zwołanie sesji... To chyba tłumaczy też, dlaczego marszał telegramował do prezydium (patrz wyżej). Z Moskwy mogło mu się popier...ić...
Drogi "Andrzej001" - u mnie dla Ciebie zero pochwał, ino - cytując Ks. Józefa Tischnera - cysta prowda! Co do meritum: to mogło być właśnie w 1966 roku - o którym mało informacji i po którym władze bielskie się sprężyły, aby móc uroczyście, już w obecności Towarzysza Obywatela Honorowego "poświęcić" ten Cmentarz! Trochę to długo trwało, dwa lata do lutego 1968, ale znane kłopoty z tą rzeźbą dwóch autorów, pewnie także z dokończeniem ekshumacji ponad dziesięciu tysięcy poległych Krasnoarmiejców z terenu B-B i Podbeskidzia. Jak mi się wydaje, ekshumacja zwłok spod ogrodzenia od ul. Wita Stwosza miała miejsce w połowie lat sześćdziesiątych, to wtedy podziwiałem dwie odłożone na bok czaszki w doskonałym stanie. Pewnie ktoś je sobie prywatnie zamówił? Pozdrawiam Cię serdecznie - KLK
Drogi "Andrzeju001" - w tej chwili dostrzegłem Twoje rozwiązanie dręczącej nas zagadki: a więc Marszałek A.A. Greczko mianowany został Obywatelem Honorowym B-B w dniu 31.01.1961! Czyli, że w pismach dziękczynnych z 08.02.1961 wysyłanych przez I. Sekretarza KM ZMS Antoniego Kubicę, ta ważna przecież nominacja została przemilczana... Czy za tym się coś kryło, czy tez było to zwyczajne przypadkowe pominięcie? W tym akurat przypadku daleki byłbym od teorii spiskowych! Przepraszam, że narobiłem Ci tyle roboty i zarazem bardzo dziękuję za prakseologiczne doprowadzenie sprawy do końca. KLK
Z uwagi na fakt, że dane zamieszczone w moim komentarzu do reprodukcji „listu dziękczynnego” z dn. 08.02.1961 „trochę” się pomieszały, ponawiam Kalendarium wydarzeń związanych z cmentarzami radzieckimi i Marszałkiem A.A. Greczką, z wyraźną numeracją kolejną. (1) Luty 1945 – pierwsze pojedyncze groby poległych Krasnoarmiejców (np. pomiędzy poczekalnią tramwajową vis-á-vis „Centrali” a kortami tenisowymi), (2) Miesiąc lub dwa później – pierwsze minicmentarzyki (na skwerze przed Św. Mikołajem, na skwerze przed Ratuszem w Białej – gdzie później pomnik, na Cmentarzu Katolickim przy Grunwaldzkiej pod zachodnim ogrodzeniem, itd.); (3) 1946/47 – sukcesywne porządkowanie grobów już przez bielskie i bialskie władze miejskie, (4) 1948 rok – założenie i stopniowe przenoszenie ekshumowanych zwłok z Białej, Bielska i obu powiatów (ponad 10 000!) na nowy Radziecki Cmentarz Wojskowy przy ul. Wyzwolenia w Białej; (5) 31.12.1961 – nadanie przez PMRN B-B Marszałkowi Andriejowi A. Greczce tytułu Honorowego Obywatela Bielska-Białej; (6) Luty (?) 1961 rok – Marszałek Andriej A. Greczko i Generał Broni Marian Spychalski na „Strzelnicy” w B-B z okazji XVI rocznicy „wyzwolenia” B-B; (7) 10.02.1968 rok – uroczyste otwarcie Radzieckiego Cmentarza Wojskowego w nowej aranżacji, z armatami i ekspresyjną rzeźbą „Wyzwoliciela” dłuta Sroczyńskiego/Dyrdy – z okazji XXIII rocznicy „wyzwolenia” – w obecności Marszałka Andrieja A. Greczki; (8) Luty 1970 – Marsz. Greczko w B-B z okazji XXV rocznicy „wyzwolenia”; (9) 12.02.1971 – ulica Żywiecka przemianowana na Marszałka Andrieja A. Greczki; (10) Styczeń/luty 1991 – odebranie przez RM B-B Marszałkowi Andriejowi A. Greczce tytułu Honorowego Obywatela B-B, powrót do nazwy ulicy Żywieckiej. Dla porządku: niemal wszystkie precyzyjne datowania zawdzięczamy niespożytej pracowitości Pasjonata „Beskidii” – „Andrzej001”! „wyzwolenie” (B-B) piszę w cudzysłowu, aby uniknąć konieczności wypisywania każdorazowo”: „wyzwolenia spod okupacji niemieckiej (i zastąpienia jej porządkiem sowieckim)”. Wygląda na to – że to wreszcie koniec tego Kalendarium, stąd z ulgą kłaniam się P.T. Pasjonatom – KLK
Naprawdę nie jestem zarozumiałym besserwisserem, ale dodaję: na uroczystości odsłonięcia pomnika w lutym 1968 Marszała G. - nie było. Reprezentował go wojenny podwładny, gen. Zaporoższczenko. Zamieszczam to drobne sprostowanie, bo nie wątpię, że kiedyś ktoś będzie pisał magisterium czy doktorat na podstawie publikacji nieocenionego KLK...
Witam. Chciałbym przypomnieć o jednym miejscu. A mianowicie: Wujek r.1939 zamieszkały wtedy przy Komorowickiej 124. Uczęszczając do szkoły przy kościele ewangelickim w Białej przy ul. Komorowickiej w latach 1940/50 twierdzi że, przy skrzyżowaniu dzisiejszych ulic Piłsudskiego i Komorowickiej, w miejscu dawnego zbiornika p.poż istniał cmentarzyk wojenny,ekschumowany wówczas na cmentarz przy ul. Wyzwolenia. Na cmentarzyku tym, zgodnie z jego relacją byli pochowani, Rosjanie jak również Niemcy (ze względu na charakterystyczne hełmy wykopywane w trakcie ekshumacji). A zapamiętał to zdarzenie, ze względu na niesamowity smród towarzyszący w/w ekshumacji. Istnieje relacja innej osoby, rocznik zbliżony, potwierdzająca to zdarzenie. Czy znacie jakieś inne miejsca pochówków żołnierzy z lutego 1945r z terenu Bielska-Białej, przeniesione na cmentarz przy ul. Wyzwolenia?
Chyba usprawiedliwimy Honorowego Obywatela B-B za to, że w lutym 1968 roku nie zaszczycił nas swoją ponowną wizytą: od niedawna był pełnym Ministrem Obrony ZSRR, a tu na samym początku, bo od stycznia 1968 roku kłopoty w bratniej Czechosłowacji! W miejsce "prawilnego" Antonina Nowotnego, KC CSSR wybrał na I. Sekretarza KC niejakiego Alexandra Dubceka, który wkrótce okazał się zakałą Partii i całego Obozu Pokoju i Socjalizmu! Jak tu więc w tej napinającej się sytuacji przyjeżdżać do spokojniutkiej Połszy? Co do pomyłki - musiały się świadkom historii nałożyć inne wizyty Greczki w B-B, osobiście pamiętam go tylko z tej jednej w Sali "Strzelnicy", kiedy to pełniłem funkcję entuzjastycznej masy młodzieżowej. Byli tam oczywiście także profesjonalni ochroniarze, wśród nich wyróżniający się siermiężnym, by nie rzec dziadowskim wyglądem Sowieci, budzący u jednych konsternację, u drugich (nasza grupa!) - wesołość! Dziękuje Ci "Andrzej001" za to ważne uściślenie Kalendarium i serdecznie pozdrawiam! KLK
Dołączam się do apelu Petera. Opiszcie, gdzie były cmentarzyki, czy pojedyncze mogiły polskie z września, niemieckie i radzieckie. Ja, ze swojej strony dodam cmentarzyk z Wapienicy. Mały, około dziesięciu mogił żołnierzy radzieckich. Był w centrum, na skrzyżowaniu ulicy Cieszyńskiej i dzisiejszej Jaworzańskiej, obok ewangelickiej szkoły (u nas znanej jako "Stara Szkoła"), w miejscu obecnego mini parkingu. Z tego, co mówi mój ojciec pochówki zostały przeniesione dość niestarannie, bo jeszcze kilka lat po wojnie, po drugiej stronie Cieszyńskiej walało się kilka kości. A do przewozu zmuszono miejscowych gospodarzy prawdopodobnie w lecie lub późną wiosną. Każdy z nich dostał po litrze spirytusu. A ci, którzy byli świadkami, twierdzą, że konie czując zapach śmierci były tak ogłupiałe, że nie wiedziały, gdzie iść. W Wapienicy zginęło więcej "Ruskich", ale prawdopodobnie ich szczątki pozbierano do jednego grobu, bo ciężarówka z żołnierzami wpadła na zestaw min przeciwpancernych. Wybuch był tak silny, że przez dach w domu moich dziadków przeleciał tylny most z tego auta a ich szczątki wisiały na okolicznych drzewach. Ze wspomnień ojca wynika, że w samej dolnej części Wapienicy zginęło kilkunastu do dwudziestu Rosjan. Być może, część z nich pochowana została gdzieś w polu, w jakimś leju a część prawdopodobnie nie ma grobu.
A w którym roku padła decyzja o zrobieniu Greczki patronem szkoły 33 na łagodnej? Ona powstała w 1977. Chodziłem tam a popiersie Greczki stało na 1 piętrze. Niejednokrotnie ktoś mu coś domalowal lub ubrał, ale nawet wtedy władze szkolne nie robiły z tego afery. To znaczy że nikt nie szanował tego Greczki i dobrze. Greczko odpowiedzialny jest jako szef wojsk układu warszawskiego za rozmieszczenie w Polsce wyrzutni pocisków jądrowych i doktrynę taktyczna w myśl której w razie konfliktu po Polsce zostałby tylko wielki rów atomowy.